Hồ Xuân Hương, một nhà thơ nổi tiếng của Việt Nam, đã sáng tác một câu thơ đặc sắc: “Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn.” Với phong cách thơ độc đáo và táo bạo, bà thu hút được sự yêu thích của nhiều độc giả. Bà được coi như một hiện tượng đáng ngạc nhiên của thơ ca cổ điển Việt Nam khi táo bạo mang đến cái nhìn đối lập với truyền thống đạo đức, nhưng không tụt dốc. Bài thơ thể hiện tâm trạng của bà trước bi kịch của tuổi xuân và khao khát được sống và hạnh phúc. Chỉ khi đọc bài thơ, chúng ta mới có thể hiểu được tâm trạng của bà. Hãy cùng tôi điểm qua những điều thú vị trong bài thơ này!

Cảm nhận đầu tiên

Bài thơ mở màn bằng một hoàn cảnh tâm trạng đặc trưng: “Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn, Trơ cái hồng nhan với nước non.” Thông thường, trong không gian tối tăm, con người cảm thấy nhỏ bé và cô đơn. Tuy nhiên, Hồ Xuân Hương lại cảm thấy cô đơn trước thời gian. Thời gian vô hình, vô chung nhưng nếu không gian chỉ gợi cho con người sự tối tăm, thì thời gian lại phá hủy những gì nó đi qua.

Tâm trạng bẽ bàng

Câu thơ thứ hai thể hiện cảm giác bẽ bàng một cách mãnh liệt: “Trơ cái hồng nhan với nước non.” Từ “trơ” thể hiện sự tủi hổ, chai lì, thiếu cảm giác. Hai chữ “hồng nhan” lại đi với từ “cái” như một sự mỉa mai. Cái “hồng nhan” trơ với nước non gợi sự dãi dầu và cay đắng. Câu thơ chỉ nói đến hồng nhan, nhưng lại gợi ra sự bạc phận của nhân vật trữ tình. Đó là cảm giác cay đắng và xót xa. Nhịp câu thơ 1/3/3 càng khơi sâu vào sự bẽ bàng khôn tả.

Khao khát và sức sống

Tuy nhiên, câu thơ không chỉ thể hiện nỗi đau mà còn sự bản lĩnh của nhân vật trữ tình. Bản lĩnh ấy thể hiện trong từ “trơ” như một sự thách thức. Từ “trơ” kết hợp với “nước non” thể hiện sự bển gan và thách đố. Sự bẽ bàng của đá và rêu cũng mang cả nỗi phẫn uất của con người. Trong hoàn cảnh bi thảm, thơ Hồ Xuân Hương vẫn ẩn chứa sức sống mạnh mẽ và khát khao.

Tuyệt vọng và hy vọng

Hai câu thơ cuối thể hiện tâm trạng chán chường và buồn tủi: “Ngán nỗi xuân đi xuân lại, Mảnh tình san sẻ tí con con!” “Ngán” là chán ngán, là ngán ngẩm. Xuân Hương cảm thấy ngán với cuộc sống đầy bạc bẽo khi xuân đi rồi xuân lại. Từ xuân vừa chỉ mùa xuân, vừa chỉ tuổi xuân. Với thiên nhiên, xuân đi rồi lại đến, nhưng với con người, tuổi xuân đã qua không bao giờ trở lại. Đó là sự khắc nghiệt của tạo hoá. Cùng với tình yêu chia sẻ nhỏ bé, câu thơ cuối cùng tạo nên sự xót xa và tội nghiệp. Xuân Hương mong muốn hạnh phúc nhưng cuộc sống chẳng có gì để cung cấp. Tuy nhiên, trước sự trớ trêu của số phận, người phụ nữ không từ bỏ mà luôn khát khao và phản kháng.

Bài thơ “Đêm khuya trống canh dồn” của Hồ Xuân Hương đã mang đến một phong cách thơ mới mẻ và độc đáo. Chúng ta hiểu được tâm tư của bà trước dòng chảy của thời gian và niềm hy vọng cháy bỏng trong lòng. Cảm ơn các bạn đã đọc!

About The Author