Bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” của Hàn Mặc Tử là một tác phẩm nghệ thuật tuyệt vời về cảnh vật và con người. Điểm đặc biệt của bài thơ là sự yêu mến, tình yêu tha thiết của nhà thơ dành cho đất nước và con người. Để giúp bạn hiểu rõ hơn về bài thơ cùng những dạng đề đọc hiểu liên quan, hãy tham khảo những đề sau đây và xem gợi ý đáp án:

Đề đọc hiểu Đây thôn Vĩ Dạ

Đề số 1

Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi:

“Sao anh không về chơi thôn Vĩ?
Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên
Vườn ai mướt quá xanh như ngọc
Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

(Trích Đây thôn Vĩ Dạ – Hàn Mặc Tử)

Hãy đọc đoạn thơ trên và trả lời các câu hỏi sau:

Câu 1: Hãy giới thiệu một số thông tin về tác giả.

Câu 2: Ý nghĩa của câu hỏi mở đầu bài thơ “Sao anh không về chơi thôn Vĩ?” là gì?

Câu 3: Phép điệp trong đoạn thơ là gì và tác dụng của nó?

Câu 4: Nhận xét về tình cảm của nhà thơ với đất nước và con người thôn Vĩ.

Đáp án đề đọc hiểu Đây thôn Vĩ Dạ số 1:

Câu 1:

  • Hàn Mặc Tử, tên thật là Nguyễn Trọng Trí, sinh ngày 22/9/1912. Ông sinh và lớn lên trong một gia đình viên chức nghèo theo đạo Thiên Chúa, ở Lệ Mĩ, Đồng Hới, sau đó chuyển đến sống ở Quy Nhơn.
  • Hàn Mặc Tử bắt đầu viết thơ từ khi chỉ mới 16 tuổi, và đã sử dụng nhiều bút danh khác nhau như Minh Duệ Thi, Phong Trần, Lệ Thanh, Hàn Mặc Tử, Hàn Mạc Tử…
  • Dù không có một sự nghiệp thơ lớn, nhưng tác phẩm của ông đã để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng người yêu thơ Việt Nam.

Câu 2: Câu hỏi “Sao anh không về chơi thôn Vĩ?” mang nhiều ý nghĩa.

  • Ý nghĩa biểu đạt: Đây là một câu hỏi mời gọi tha thiết của cô gái ở thôn Vĩ đối với nhân vật trữ tình.
  • Ý nghĩa biểu cảm:
    • Câu hỏi này vừa mang tính trách nhẹ nhàng, vừa là một lời mời gọi tha thiết (như lời tự trách, tự hỏi của nhà thơ; lời ước ao kín đáo của người xa xứ muốn trở về thôn Vĩ).
    • Hai từ “về chơi” thể hiện sự tự nhiên, thân mật, chân tình.
    • Câu hỏi là điểm khởi đầu để khơi dậy trong tâm hồn nhà thơ những kỷ niệm, hình ảnh đẹp đẽ về xứ Huế, đặc biệt là thôn Vĩ trong bình minh.

Câu 3: Phép điệp từ “Nắng”:

  • Như một tiếng ngân khiến không gian tràn đầy ánh sáng. Nắng ở đây là nắng ban mai, tinh khiết đầu tiên trong ngày, chiếu rọi trên những thân cây cau còn ướt sương đêm.
  • Tác dụng nghệ thuật: Phép điệp từ “Nắng” kết hợp với hình ảnh tiểu đối như “nắng hàng cau” và “nắng mới lên” tạo ra cảm giác ánh sáng đang dần lấp đầy không gian xung quanh khu vườn thôn Vĩ.

Câu 4: Tình cảm của nhà thơ với đất nước và con người thôn Vĩ:

  • Những câu thơ đã tả vẻ đẹp của phong cảnh và con người xứ Huế, mang đậm sức sống, cảnh đẹp và con người thân thiện.
  • Lời thơ chứa đựng tình yêu và khát khao tha thiết. Nhà thơ có lẽ đã thấu hiểu được hoàn cảnh thực tại đau đớn của mình, và ông biết rằng cảnh vật và con người thôn Vĩ chỉ còn tồn tại trong giấc mơ.
  • Dù vậy, nhưng ông không tuyệt vọng trong nỗi buồn, không từ bỏ ước mơ. Tâm hồn thơ dạt dào sức sống, chỉ trong quá khứ tưởng chừng như cuộc gặp gỡ trong tâm tưởng, niềm vui thấm vào đường nét của cảnh vật, nghe như tiếng thì thầm của cuộc hội ngộ thật sự trong hiện tại.

Đề số 2

Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi:

“Gió theo lối gió, mây đường mây,
Dòng nước buồn thiu, hoa bắp lay…
Thuyền ai đậu bến sông trăng đó,
Có chở trăng về kịp tối nay?”

(Trích Đây thôn Vĩ Dạ – Hàn Mạc Tử)

Câu 1: Đoạn trích trên được trích từ bài thơ nào? Hãy nêu hoàn cảnh sáng tác của bài thơ.

Câu 2: Nhắc đến ý chính của đoạn trích.

Câu 3: Giải thích ý nghĩa của câu thơ “Gió theo lối gió, mây đường mây”.

Câu 4: Biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn trích là gì? Nêu tác dụng của biện pháp đó.

Đáp án đề đọc hiểu Đây thôn Vĩ Dạ số 2:

Câu 1: Đoạn trích trên được lấy từ bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” của Hàn Mạc Tử.

  • Hoàn cảnh sáng tác: Bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” là một trong những tác phẩm hay nhất viết về Huế và Vĩ Dạ. Ban đầu, tác phẩm này có tên “Ở đây thôn Vĩ Dạ” và được sáng tác năm 1938, sau đó in trong tập Thơ Điên.

Câu 2: Ý chính của đoạn trích là gì?

  • Bức tranh thiên nhiên thành phố Huế yên bình, thơ mộng và nỗi đau cô lẻ, chia lìa.

Câu 3: Ý nghĩa của câu thơ “Gió theo lối gió, mây đường mây”:

  • Ý nghĩa biểu đạt: Tả thực vẻ êm đềm, nhịp điệu thoảng qua của thành phố Huế (gió và mây di chuyển nhẹ nhàng).
  • Ý nghĩa biểu cảm: Nhịp điệu thơ 4/3 và sự chuyển động ngược chiều của hình ảnh gió và mây tạo ra sự chia lìa, tan nát, để lại nỗi trống rỗng trong không gian, gợi lên tâm trạng u buồn, cô đơn của nhà thơ.

Câu 4:

  • Biện pháp tu từ được sử dụng qua hình ảnh “dòng nước buồn thiu”: nhân hóa.
  • Tác dụng: Mô tả sinh động hình ảnh dòng nước chảy lững lờ, mang màu sắc tâm trạng của con người. Hình ảnh đẹp nhưng cũng mang nỗi buồn, nỗi cô quạnh trong tâm thi nhân.

Đề số 3

Đọc đoạn trích dưới đây và trả lời câu hỏi:

“Mơ khách đường xa, khách đường xa
Áo em trắng quá nhìn không ra…
Ở đây sương khói mờ nhân ảnh
Ai biết tình ai có đậm đà?”

(Trích Đây thôn Vĩ Dạ – Hàn Mạc Tử)

Câu 1: Đoạn trích trên thuộc tác phẩm nào? Nêu xuất xứ của tác phẩm.

Câu 2: Đại ý của đoạn trích là gì?

Câu 3: Cách tác giả sử dụng điệp ngữ trong câu thơ “Mơ khách đường xa, khách đường xa” để tạo lên hình ảnh gì?

Câu 4: “Ở đây” có thể hiểu theo những cách nào?

Đáp án đề đọc hiểu Đây thôn Vĩ Dạ số 3:

Câu 1: Đoạn trích trên là một đoạn trong bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” của Hàn Mạc Tử.

  • Xuất xứ của tác phẩm: “Đây thôn Vĩ Dạ” ban đầu có tên là “Ở đây thôn Vĩ Dạ”, được sáng tác vào năm 1938 và in trong tập Thơ Điên (sau này tác phẩm này được đổi tên thành “Đau thương”).

Câu 2: Đại ý của đoạn trích là gì?

  • Đoạn trích thể hiện niềm đau của nhân vật trữ tình về thôn Vĩ.

Câu 3:

  • Cách sử dụng điệp ngữ “Mơ khách đường xa, khách đường xa” tạo nên hình ảnh mơ màng của người xa xứ (nhớ mong), càng xa vời. Lúc này, Hàn Mạc Tử đang điều trị bệnh ở Qui Nhơn trong khi người thôn Vĩ được cho là ở Huế.
  • Hình ảnh mơ đầu câu kết hợp với hình ảnh “áo em trắng quá, sương khói mờ nhân ảnh” tạo nên vẻ đẹp huyền ảo, mơ hồ, làm nhòa mờ hình ảnh của người con gái thôn Vĩ mà nhà thơ đang cố mơ đến.

Câu 4:

  • “Ở đây” có thể là ở thôn Vĩ, khi Hàn Mạc Tử nhìn bức bình phong nhưng cũng có thể là ở Qui Nhơn, nơi Hàn Mạc Tử đang điều trị bệnh.
  • Câu thơ có thể được hiểu theo hai nghĩa:
    • Nghĩa thực: Xứ Huế có nhiều mưa nhiều nắng và cũng có nhiều sương khói. Sương khói màu trắng làm mờ hình ảnh của con người, nhưng cũng có thể tượng trưng cho sự huyền hoặc của cuộc sống, khiến tình yêu trở nên khó hiểu, xa vời.
    • Nghĩa bóng: Sương khói làm mờ đi cả bóng người, tượng trưng cho sự mơ hồ của cuộc sống, khiến tình yêu trở nên khó hiểu, xa vời.

Đây là một số đề đọc hiểu về bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” của Hàn Mạc Tử mà chúng tôi đã thu thập được. Hy vọng rằng các đề này sẽ giúp bạn trong quá trình ôn tập!

About The Author