Bá Kiến, một nhân vật tàn ác trong truyện ngắn Chí Phèo của Nam Cao, được xây dựng một cách tinh vi và độc đáo. Hãy cùng nhau phân tích về nhân vật này.

Lai lịch nhân vật

Bá Kiến, là con của một gia đình tổng lí truyền thống. Trong đời, ông đã từng là lí trưởng và chánh tổng, leo lên đỉnh cao của danh vọng. Ông giữ vị trí tiên phong trong làng Vũ Đại, làm chủ tịch hội đồng, đại biểu đại diện nhân dân Bắc Kì, và phe cánh của ông luôn đối địch với những kẻ cường hào trong làng.

Bản chất Bá Kiến

  1. Nham hiểm, thủ đoạn:
    Bá Kiến sử dụng người khác như công cụ để đạt được mục đích. Ông lợi dụng những kẻ dễ dàng bị lôi kéo, không sợ chết, không sợ bị bắt để làm đồng minh. Tuyệt mỹ và xảo quyệt, Bá Kiến biết cách đẩy người ta xuống sông nhưng rồi lại giúp họ trỗi dậy. Ông hành động giả dối và đầy mưu mô, sẵn sàng vứt bỏ những người mà ông đã lợi dụng.

  2. Ném đá giấu tay:
    Bá Kiến lấn át các phe cánh khác nhờ sử dụng những kẻ không sợ chết, không sợ bị bắt. Ông lừa dối, giả vờ và xảo quyệt. Ông có thể đẩy người ta xuống sông một cách âm thầm, nhưng lại đứng ra giúp đỡ họ. Ông cũng có thể đập bàn đập ghế, đòi tiền nhưng khi đã nhận được, lại vứt bỏ một cách nhẹ nhàng.

  3. Đểu cáng, tàn bạo:
    Bá Kiến đã xô đẩy nhiều người lương thiện vào tình thế khó khăn như Năm Thọ, Binh Chức và Chí Phèo. Vì một chuyện nhỏ nhặt, ông đã giam cầm Chí Phèo trong tù bảy, tám năm chỉ để đánh đổi việc tất cả những người trẻ tuổi đều phải như ông và đi ở tù. Ông biến Chí Phèo từ một người lương thiện trở thành một con quỷ, và khi cần, ông sẵn sàng hy sinh Chí Phèo.

  4. Dâm ô, đồi bại:
    Dù đã có bốn vợ, Bá Kiến không ngần ngại ngồi chung xe với vợ Binh Chức. Tiền của anh lính gửi về chỉ đủ để Bá Kiến tiêu xài hoang phí.

Nghệ thuật xây dựng nhân vật

Nam Cao đã xây dựng nhân vật Bá Kiến một cách độc đáo và sắc sảo. Trong truyện ngắn “Chí Phèo”, khác với các tác giả khác chỉ tập trung miêu tả ngoại hình của giai cấp thống trị, Nam Cao tập trung vào hình tượng nội tâm của Bá Kiến. Ông không chỉ mô tả bề ngoài mà còn khắc họa tâm địa của nhân vật này. Những câu như “Cụ cười nhạt nhưng giòn giã lắm”, “cụ hay quát để thử dây thần kinh người khác” và “tiếng cười Tào Tháo” đã chứng tỏ sự sắc sảo và tinh tế trong việc xây dựng nhân vật của Nam Cao.

Kết bài

Bá Kiến là một nhân vật tiêu biểu cho giai cấp thống trị ác độc của thời đại. Ông hiện lên với những đặc điểm tàn bạo, xảo quyệt và đểu cáng, đại diện cho sự bóc lột và áp bức. Truyện ngắn Chí Phèo thể hiện cuộc đấu tranh không khoan nhượng giữa người nông dân và bọn ác bá phong kiến.

Bá Kiến

About The Author