Ông đồ, một bài thơ trong sách giáo trình Ngữ Văn lớp 7 Cánh diều, được biên soạn bởi Haylamdo với tham vọng giúp học sinh có thêm tư liệu tham khảo và nắm vững kiến thức về tác giả và tác phẩm.

Tác giả – tác phẩm: Ông đồ – Ngữ văn lớp 7 Cánh diều

I. Tác giả văn bản Ông đồ

Ông đồ | Ngữ văn lớp 7 Cánh diều

  1. Tiểu sử
  • Vũ Đình Liên (1913 – 1996)
  • Quê gốc ở Hải Dương, nhưng sống chủ yếu ở Hà Nội.
  1. Sự nghiệp sáng tác
  • Là một trong những nhà thơ lớp đầu tiên của phong trào thơ mới.
  • Ngoài sáng tác thơ, ông còn nghiên cứu, dịch thuật và giảng dạy văn học.
  • Phong cách sáng tác của ông mang nặng nỗi niềm xưa, niềm hoài cổ và hoài vọng.
  • Tác phẩm tiêu biểu: Lũy tre xanh, Mùa xuân cộng sản, Hạnh phúc…

II. Tìm hiểu tác phẩm Ông đồ

  1. Thể loại: Thể thơ 5 chữ.

  2. Xuất xứ và hoàn cảnh sáng tác:

  • Từ đầu thế kỉ XX, nền văn Hán học và chữ Nho ngày càng suy vì sự du nhập của học thuật phương Tây vào Việt Nam. Có lẽ do đó, hình ảnh ông đồ đã bị xã hội bỏ quên và dần mất đi. Vũ Đình Liên đã viết bài thơ Ông đồ để thể hiện niềm ngậm ngùi và day dứt về một thời cổ xưa và những người xưa.

Ông đồ | Ngữ văn lớp 7 Cánh diều

  1. Phương thức biểu đạt: Tự sự + Biểu cảm.

  2. Tóm tắt:
    Bài thơ Ông đồ thể hiện tình cảnh thất thế, tàn tạ của ông đồ. Thông qua đó, tác giả nhấn mạnh niềm thương cảm của mình đối với một nhóm người đang trong tình cảnh khốn khó và lòng nhớ tiếc những cảnh vui xưa của người xưa.

  3. Bố cục:
    Bài thơ được chia thành 3 phần:

  • Phần 1 (2 khổ thơ đầu): Miêu tả hình ảnh ông đồ thời Nho học còn phổ biến, yên vui.
  • Phần 2 (2 khổ tiếp theo): Miêu tả hình ảnh ông đồ khi Nho học suy vi (lụi tàn).
  • Phần 3: Thể hiện tâm tư thầm kín và lòng tiếc thương của tác giả.
  1. Giá trị nội dung:
  • Tác phẩm thành công trong việc hình dung tình cảnh thương tâm của ông đồ khi bị bỏ quên, đồng thời truyền tải sự thương cảm chân thành của nhà thơ đối với những người dần đi vào quá khứ. Điều này đã gợi lên cảm xúc và suy ngẫm của nhiều độc giả.
  1. Giá trị nghệ thuật:
  • Bài thơ được viết theo thể thơ ngụ ngôn và có nhiều khổ.
  • Kết cấu đối lập giữa khổ thơ đầu và khổ thơ cuối, tạo nên sự chặt chẽ và tương ứng.
  • Ngôn từ trong sáng, bình dị và truyền cảm.

III. Chi tiết về tác phẩm Ông đồ

  1. Hình ảnh ông đồ thời đắc ý
  • Ông đồ thường xuất hiện mỗi dịp tết đến xuân về, mang theo tín hiệu báo hiệu xuân đến.
  • “Mực tàu giấy đỏ” – biểu tượng của việc viết thư pháp.
  • Ông đồ có tài năng vượt trội với những nét chữ phóng khoáng, bay bổng như “thảo những nét” và “rồng múa phượng bay”.
  • Ông đồ được tất cả mọi người ngưỡng mộ và yêu thích, nhận được sự khen ngợi và sự tán thưởng về tài năng của mình.
  • Ông đồ trở thành trung tâm của bức tranh mùa xuân với hình ảnh ông đồ và mực tàu giấy đỏ, trở thành một phần không thể thiếu trong những ngày tết truyền thống.
  1. Hình ảnh ông đồ thời lụi tàn
  • Ông đồ vẫn ngồi bên lề đường đông người nhưng dần bị quên lãng.
  • “mỗi năm mỗi vắng” – tạo ra không khí đìu hiu, vắng vẻ và tình cảnh bị lãng quên của ông đồ.
  • Những tờ giấy và mực cũ thấm đượm nỗi buồn của con người, nỗi buồn của việc bị bỏ quên.
  • “lá vàng rơi trên giấy” – tăng thêm sự u ám, tạo ra cảm giác úa tàn và lạnh lẽo.
  • Ông đồ dần trở nên lạc lõng giữa cuộc sống.
  1. Tình cảm của nhà thơ
  • Nhà thơ trân trọng và cảm mến tài năng của ông đồ, cũng như những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc.
  • Nhà thơ cảm thấy đau lòng khi những giá trị văn hóa tốt đẹp của người dân Nho học dần bị mai một và lãng quên.

Học tốt bài Ông đồ

Có một số bài học giúp bạn hiểu và học tốt bài thơ Ông đồ trong sách giáo trình Ngữ Văn lớp 7 Cánh diều:

  • Soạn bài Ông đồ (hay nhất)
  • Soạn bài Ông đồ (ngắn nhất)
  • Bố cục Ông đồ
  • Tóm tắt Ông đồ
  • Nội dung chính Ông đồ

About The Author