Hãy cùng tìm hiểu về câu trần thuật, một dạng câu ngắn nhất mà chúng ta thường gặp trong văn bản. Câu trần thuật không có các đặc điểm hình thức của câu nghi vấn, câu cầu khiến hoặc câu cảm thán. Trong một đoạn văn, có nhiều loại câu trần thuật được sử dụng để trình bày suy nghĩ, kể chuyện, thông báo, miêu tả hoặc bộc lộ cảm xúc.

Đặc điểm hình thức và chức năng của câu trần thuật

Trong một đoạn văn, các câu trần thuật có thể được sử dụng để thể hiện suy nghĩ về lòng yêu nước của dân tộc, kể chuyện, thông báo hoặc miêu tả hình thức của một người đàn ông. Bên cạnh đó, chúng cũng có thể được sử dụng để bộc lộ cảm xúc. Trong các loại câu nghi vấn, câu cầu khiến, câu cảm thán và câu trần thuật, câu trần thuật là loại câu được sử dụng nhiều nhất. Điều đó có lẽ bởi câu trần thuật có nhiều chức năng khác nhau và không có dấu hiệu hình thức như các loại câu khác.

Vì vậy, chúng ta hãy cùng luyện tập để nắm vững kiểu câu trần thuật này nhé!

Luyện tập

Câu 1: Kiểu câu và chức năng của từng câu

  • “Thế rồi Dế Choắt tắt thở.”: câu trần thuật dùng để kể.
  • “Tôi thương lắm.” : câu trần thuật dùng để bộc lộ cảm xúc.
  • “Vừa thương vừa ăn năn tội mình.” : câu trần thuật dùng để bộc lộ cảm xúc.

Câu 2: Đọc hai câu:

(1) “Trước cảnh đẹp đêm nay biết làm thế nào?”
(2) “Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ”

  • Kiểu câu
  • Câu (1): câu nghi vấn
  • Câu (2): câu trần thuật
  • Ý nghĩa
  • Cả câu (1) và câu (2) đều thể hiện sự xúc động của nhà thơ trước một đêm trăng đẹp.

Câu 3: Kiểu câu và chức năng của từng câu

a) Câu cầu khiến
b) Câu nghi vấn
c) Câu trần thuật

  • Chức năng: Cả ba câu đều dùng để cầu khiến, hướng tới một mục đích là đề nghị tắt thuốc lá.
  • Sự khác biệt về ý nghĩa:
  • Câu a thể hiện ý cầu khiến rõ ràng, dứt khoát.
  • Câu b và c thể hiện ý cầu khiến nhẹ nhàng và nhã nhặn.

Câu 4: Các câu này đều là câu trần thuật

a) Câu trần thuật dùng để cầu khiến
b) “Tuy thế, nó vẫn kịp thì thầm vào tai tôi”: câu trần thuật dùng để kể.

  • “Em muốn cả anh cùng đi nhận giải”: câu trần thuật dùng để cầu khiến.

Câu 5: Đặt câu trần thuật:

  • Tôi hứa với anh rằng ngày mai tôi sẽ đến đúng giờ.
  • Em xin lỗi vì đã làm anh buồn.
  • Cảm ơn bạn đã đến dự bữa tiệc sinh nhật của mình.
  • Chúc mừng chị đã đạt giải nhất cuộc thi vẽ tranh toàn thành phố.
  • Tôi cam đoan những điều tôi nói trên hoàn toàn là sự thật.

Câu 6: Viết đoạn văn

Hôm nay tôi cùng các bạn đến dự sinh nhật của Trang. Gặp Trang, tôi không thể nhịn thấy ngạc nhiên và phải thốt lên rằng:

  • Trời ơi, hôm nay cậu đẹp quá!
  • Cảm ơn cậu. Mọi người đi cùng nhau à? Các cậu vui lòng vào đi.
    Chúng tôi vui vẻ nắm tay nhau và bước vào bữa tiệc sinh nhật.

About The Author